Kostenonderzoek 2024 - 2025
De NZa voerde in 2024 en 2025 een kostprijsonderzoek in de mondzorg uit. Daarin wilde de zorgautoriteit de gemiddelde kosten vaststellen die mondzorgpraktijken maken. De uitkomsten van dit onderzoek vormen, samen met een onderzoek naar een geactualiseerd norminkomen van praktijkhouders, de basis voor nieuwe maximumtarieven die tandartsen en orthodontisten sinds 1 januari 2026 mogen rekenen. De KNMT maakt bezwaar tegen de uitkomsten van het onderzoek en de tarieven die eruit voortvloeien.
Belangenbehartiging kostenonderzoek
De KNMT onderhield nauw contact met de NZa over het kostprijsonderzoek. We deden dat onder andere op basis van inbreng van leden en ervaringen van andere eerstelijnsorganisaties die recent met een kostenonderzoek te maken hebben gehad, zoals huisartsenvereniging LHV.
Feedback op opzet en uitvoering
We hebben voorafgaand aan de start van het onderzoek herhaaldelijk aan de bel getrokken bij de NZa om aan te geven dat we het op onderdelen niet eens zijn met de manier waarop het onderzoek is uitgevoerd.
Gedurende de duur van het onderzoek hebben we de ons geboden mogelijkheden om tot faire resultaten te komen benut. We doen dat onder andere als lid van de expert- en klankbordgroepen van het onderzoek.
Helaas deed de NZa naar onze zin regelmatig te weinig met deze feedback, wat ertoe leidt dat we gedwongen zijn achteraf in protest te gaan tegen de uitkomsten.
Steun aan deelnemers
Tijdens de uitvoering van het onderzoek hebben we daarnaast de deelnemende tandartsen en orthodontisten bijgestaan. Zo organiseerden we webinars over het onderzoek en is er een speciale nieuwsbrief voor deelnemers. Daarnaast hebben we deelnemers persoonlijk geholpen bij het aanleveren van de benodigde informatie.
Schaduwonderzoek gedaan
Ook hebben we een zogenaamd schaduwonderzoek uitgevoerd om de uitkomsten te kunnen toetsen:
- Ten eerste wilden we graag zelf kunnen controleren of de uitkomsten van de analyses die de NZa uitvoerde juist, valide en betrouwbaar waren, en conform de afspraken.
- Ten tweede was van een aantal onderwerpen bekend dat de NZa deze anders interpreteert dan volgens ons fair is. Dankzij het schaduwonderzoek kunnen we de effecten van deze verschillen kwantificeren.
In 2026: bezwaar tegen de uitkomsten
Na de bekendmaking op woensdag 2 juli 2025 van de tarieven voor 2026 hebben we besloten de gang naar de rechter te maken, om die te vragen de tarieven op te schorten. De rechtbank heeft ons in deze zogenaamde voorlopige voorziening geen gelijk gegeven. Als gevolg daarvan zijn de door de NZa vastgestelde tarieven ingegaan op 1 januari 2026. Hoewel wij uiteraard zeer teleurgesteld zijn in de uitspraak van de rechter respecteren wij deze en zullen wij in 2026 met alle energie de bezwaarprocedure voortzetten. De NZa verwacht uiterlijk begin maart uitspraak te doen in die bezwaarprocedure.
Parallel aan de rechtszaak is de KNMT namelijk met ondersteuning van 4.600 leden in bezwaar gegaan bij de NZa zelf. Op maandag 1 december 2025 organiseerde de NZa een hoorzitting om de ingediende bezwaren te bespreken, en uiterlijk begin maart 2026 verwacht ze een besluit kenbaar te maken. Afhankelijk van de uitkomst volgt daarna mogelijk opnieuw een gang naar de rechter voor een bodemprocedure.
Vragen over het kostenonderzoek
Met vragen kun je altijd terecht bij team Ledenservice, via ls@knmt.nl of 030 - 60 76 380.
De KNMT bedankt de volgende tandartsen en orthodontisten uit onze klankbordgroepen voor hun inzet en onmisbare hulp:
Klankbordgroep kpo tandartsen
Yvo Becker, Pascal Boer, Faust de Kleijn, Jaap-Wim Spaargaren, Alexander Tolmeijer*,Jan Willem Vaartjes* en Nurcan Yilmaz
Klankbordgroep kpo orthodontisten
Christo Boxum*, Sander Brons, Dima Dvortsin, Esmé Calis, Sjoerd Henneman, Bart Jacobs, Marieke Joosten, Katja van Oort-Bongaarts, Lodewijk Sillevis Smitt, Gerard Steenvoorden, Olivier de Waard* en Patricia Wering
*Tevens deelnemer aan klankbordgroep NZa
Uitvoering van het onderzoek
Het kostenonderzoek is uitgevoerd via een uitvraag onder ongeveer 375 mondzorgpraktijken, die hun kosten uit 2023 moesten opgeven. Het uitvragen van de data is gebeurd in de maanden september tot en met november 2024. Het onderzoek heeft betrekking op tandartsen en orthodontisten, maar niet op mka-chirurgen.
Ook norminkomen praktijkhouder opnieuw bepaald
Het inkomensdeel van de praktijkeigenaar valt buiten het kostenonderzoek. De NZa heeft apart onderzocht wat het gewenste gemiddelde inkomen van een praktijkhouder zou moeten zijn. Dat is bepaald op basis van een soort functiewaardering.
Het kostenonderzoek en het onderzoek naar het inkomensdeel vormden samen input voor het vaststellen van nieuwe tarieven per 1 januari 2026.